Monitoring wód podziemnych

image_print

Akty prawne – Wody podziemne.

Celem monitoringu jakości wód podziemnych jest dostarczenie informacji o stanie chemicznym wód podziemnych, śledzenie jego zmian oraz sygnalizacja zagrożeń w skali kraju, na potrzeby zarządzania zasobami wód podziemnych i oceny skuteczności podejmowanych działań ochronnych (Program PMŚ). Monitoring wód podziemnych w Polsce prowadzony jest w sieciach: krajowej, regionalnych i lokalnych.

Monitoring wód podziemnych na terenie województwa lubelskiego w 2018 r. prowadzony był w sieciach:

  • krajowej – monitoring operacyjny stanu chemicznego prowadzony przez Państwowy Instytut Geologiczny (PIG) – Państwowy Instytut Badawczy,
  • regionalnej – monitoring jakości wód źródeł realizowany przez WIOŚ w Lublinie.

Klasyfikacja jakości wód podziemnych została dokonana w oparciu o rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 21 grudnia 2015 r. w sprawie kryteriów i sposobu oceny stanu jednolitych części wód podziemnych (Dz.U. 2016 poz. 85).


Jakość wód podziemnych w sieci krajowej

W 2018 roku monitoring jakości wód podziemnych na terenie województwa lubelskiego prowadzony był w ramach sieci krajowej przez Państwowy Instytut Geologiczny (PIG) – Państwowy Instytut Badawczy na zlecenie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska. Badania realizowane  były w ramach monitoringu operacyjnego w oparciu o krajowy „Program Państwowego Monitoringu Środowiska na lata 2016 – 2020”. Sieć obejmowała 29 punktów pomiarowych na obszarach 2 jednolitych części wód podziemnych (JCWPd) nr: 67 i 91.

Monitoring prowadzony był w celu oceny stanu JCWPd uznanych za zagrożone niespełnieniem określonych dla nich celów środowiskowych, a także stwierdzenia występowania znaczących i utrzymujących się trendów wzrostu stężeń zanieczyszczeń spowodowanych oddziaływaniami antropogenicznymi. Badania prowadzone były dwa razy w roku, w okresach – wiosennym i jesiennym. Zakres badań obejmował wskaźniki fizyko-chemiczne charakteryzujące rodzaj zidentyfikowanych oddziaływań antropogenicznych mających wpływ na badane wody podziemne oraz wskaźniki fizyko-chemiczne, których wartości stwierdzone na podstawie monitoringu diagnostycznego przekraczały wartości graniczne określone dla III klasy jakości wód podziemnych, które są wartościami progowymi dla dobrego stanu chemicznego wód podziemnych. We wszystkich punktach pomiarowych dodatkowo wykonywane były pomiary wskaźników nieorganicznych takich jak: bar, beryl, cyna, cynk, kobalt, molibden, tal, tytan, uran, wanad  oraz w 11 wybranych punktach pomiarowych wskaźniki organiczne: pestycydy, trichloroeten, tetrachloroeten, wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (WWA) oraz indeks fenolowy.

W ocenie końcowej jakość wód podziemnych badanych w 2018 roku przedstawiała się następująco:

– 72,4% wód przypisano dobry stan chemiczny (w tym: 37,9% to wody II klasy, a 34,5% III klasy jakości, nie stwierdzono występowania wód klasy I);

– 27,6% wód przypisano słaby stan (w tym: 17,3% uzyskało IV klasę, a 10,3% V klasę jakości ze względu na podwyższone stężenia jednego lub więcej wskaźników przekraczających wartości graniczne).

Badane w wybranych punktach pomiarowych wskaźniki organiczne spełniały wymagania I klasy czystości i nie wpłynęły na wynik oceny.

Klasy jakości wód podziemnych w punktach pomiarowych monitoringu operacyjnego stanu chemicznego wód podziemnych badanych w 2018 roku na terenie województwa lubelskiego (dane PIG-PIB).

Klasy jakości wód podziemnych w punktach pomiarowych monitoringu operacyjnego stanu chemicznego wód podziemnych badanych w 2018 roku na terenie województwa lubelskiego (dane PIG-PIB).


Jakość wód źródeł

W 2018 roku WIOŚ w Lublinie prowadził w ramach monitoringu regionalnego badania 17 źródeł. Zakres pomiarów obejmował następujące wskaźniki: temperaturę, przewodność elektryczną właściwą w 20°C, pH, tlen rozpuszczony, ogólny węgiel organiczny, amoniak, azotany, azotyny, ortofosforany, fluorki, chlorki, wodorowęglany, siarczany, sód, potas, wapń, magnez, żelazo, antymon, arsen, chrom ogólny, cyjanki wolne, cynk, kadm, kobalt, mangan, miedź, nikiel, selen, srebro, ołów, wanad, bar, beryl, bor, glin, molibden, rtęć, tal, tytan, uran oraz cynę.

Dobry stan chemiczny stwierdzono w 100% badanych wód, w tym:

− 10 źródeł – wody bardzo dobrej jakości  – I klasa  –  59%,

−   7 źródeł – wody dobrej jakości  –  II klasa  –  41%.